GIẢI PHẪU – SINH LÝ VẬN ĐỘNG
Giảng viên
Giới thiệu khóa học
Dưới đây là kế hoạch học tập 15 tuần cho môn "Giải phẫu – Sinh lý vận động", phù hợp cho sinh viên các ngành Giáo dục thể chất, Huấn luyện thể thao, Vật lý trị liệu và Khoa học vận động.
TÓM TẮT GIỚI THIỆU MÔN HỌC
Môn "Giải phẫu – Sinh lý vận động" cung cấp kiến thức cơ bản về cấu trúc và chức năng của cơ thể người trong quá trình vận động. Sinh viên sẽ tìm hiểu chi tiết về hệ xương, cơ, thần kinh, tuần hoàn, hô hấp và chuyển hóa năng lượng, từ đó hiểu được cơ chế phản ứng sinh lý khi luyện tập thể thao.
Chú thích: Đây là môn học nền tảng quan trọng, giúp sinh viên áp dụng kiến thức khoa học vào giảng dạy, huấn luyện, phục hồi chức năng và cải thiện hiệu suất vận động.
MỤC TIÊU MÔN HỌC
Nắm vững cấu trúc cơ thể người liên quan đến vận động: hệ cơ xương, khớp, hệ thần kinh – cơ.
Hiểu rõ chức năng sinh lý các hệ cơ quan trong điều kiện vận động và nghỉ ngơi.
Phân tích được ảnh hưởng của luyện tập thể dục thể thao lên cơ thể con người.
Biết ứng dụng kiến thức giải phẫu – sinh lý để phòng tránh chấn thương và tối ưu hiệu quả huấn luyện.
KIẾN THỨC TIÊN QUYẾT
Kiến thức sinh học cơ bản lớp 12.
Kỹ năng quan sát và mô tả cơ thể người.
Hiểu khái quát về hoạt động thể chất và thể thao.
KẾ HOẠCH HỌC TẬP 15 TUẦN
| Tuần | Nội dung học tập | Mục tiêu cụ thể / Ghi chú |
|---|---|---|
| Tuần 1 | Giới thiệu môn học – Khái niệm về giải phẫu và sinh lý vận động | Hiểu rõ cấu trúc môn học, phương pháp học và mối quan hệ giữa cấu trúc và chức năng. |
| Tuần 2 | Hệ xương – cấu trúc và vai trò trong vận động | Xác định các xương chính và khớp – phân loại xương và vai trò trong di chuyển. |
| Tuần 3 | Hệ cơ – phân loại và hoạt động cơ trong thể thao | Phân biệt các loại cơ – tìm hiểu cơ chế co cơ – vận dụng trong vận động. |
| Tuần 4 | Liên kết thần kinh – cơ – hoạt động điều khiển vận động | Tìm hiểu cung phản xạ, vai trò của hệ thần kinh trong điều khiển vận động. |
| Tuần 5 | Hệ tuần hoàn trong vận động: tim – mạch máu – huyết áp – mạch đập | Hiểu chức năng hệ tuần hoàn trong vận chuyển oxy và chất dinh dưỡng khi vận động. |
| Tuần 6 | Hệ hô hấp trong vận động – tiêu thụ oxy – VO₂ max | Phân tích cơ chế hô hấp và ứng dụng trong đo lường sức bền. |
| Tuần 7 | Trao đổi chất – chuyển hóa năng lượng khi luyện tập | Hiểu rõ các hệ thống năng lượng: ATP-PC, acid lactic, aerobic và mối liên hệ với môn thể thao. |
| Tuần 8 | Tác động của luyện tập lên cơ thể – thích nghi sinh lý với vận động | Phân tích sự thay đổi hệ cơ, tim mạch, hô hấp sau một thời gian tập luyện. |
| Tuần 9 | Kiểm tra giữa kỳ | Kiểm tra lý thuyết + bài nhận dạng vị trí xương/cơ trên sơ đồ hoặc mô hình. |
| Tuần 10 | Phân tích chuyển động: tư thế – vận động khớp – lực cơ | Ứng dụng kiến thức giải phẫu vào đánh giá chuyển động trong các bài tập thể thao. |
| Tuần 11 | Sinh lý mệt mỏi và phục hồi – quá trình hồi phục sau vận động | Tìm hiểu cơ chế mệt mỏi, phục hồi cơ, nhịp tim và dinh dưỡng trong hồi phục. |
| Tuần 12 | Cơ chế chấn thương cơ – xương – khớp và phòng ngừa | Nắm cơ chế gây chấn thương phổ biến và các biện pháp bảo vệ, phục hồi. |
| Tuần 13 | Ứng dụng giải phẫu – sinh lý trong huấn luyện thể thao | Vận dụng kiến thức để thiết kế chương trình tập luyện phù hợp với từng nhóm cơ quan. |
| Tuần 14 | Tổng hợp, giải đáp thắc mắc – thuyết trình nhóm chuyên đề | Các nhóm trình bày chủ đề: hệ cơ trong bóng đá, vai trò VO₂ max trong điền kinh… |
| Tuần 15 | Kiểm tra cuối kỳ – lý thuyết + nhận biết mô hình giải phẫu – phân tích tình huống | Thi trắc nghiệm + thực hành + trình bày 1 tình huống sinh lý vận động thể thao. |
PHƯƠNG TIỆN HỌC TẬP GỢI Ý
Mô hình xương – cơ người, phần mềm mô phỏng 3D (Anatomy 3D, Visible Body).
Video mô phỏng vận động, cơ chế co cơ, hoạt động tim – phổi khi tập luyện.
Biểu đồ phân tích sinh lý: nhịp tim, tiêu thụ oxy, chỉ số hồi phục…
GỢI Ý BÀI TẬP CUỐI KỲ
Thiết kế giáo án vận động có ứng dụng giải phẫu – sinh lý phù hợp với lứa tuổi cụ thể (trẻ em, người lớn, người cao tuổi…).
Phân tích 1 kỹ thuật thể thao (chạy, bật nhảy, đá bóng) theo góc nhìn giải phẫu – sinh lý.
Trình bày vai trò hệ cơ – hô hấp – tuần hoàn trong môn thể thao yêu thích.
Bạn cần thêm bản trình chiếu PowerPoint, mô tả mẫu bài thuyết trình, hay câu hỏi trắc nghiệm tham khảo cho môn học này không? Mình có thể hỗ trợ chi tiết hơn nếu bạn muốn.