Dưới đây là đề cương chi tiết môn học "Luật Hôn nhân và Gia đình" theo cấu trúc chuẩn 15 tuần, phục vụ đào tạo chuyên ngành Luật tại các trường đại học:
Môn "Luật Hôn nhân và Gia đình" là học phần bắt buộc thuộc chương trình đào tạo cử nhân luật, nhằm trang bị cho sinh viên những kiến thức pháp lý cơ bản và chuyên sâu về chế định hôn nhân, quan hệ gia đình, quyền và nghĩa vụ của các chủ thể trong gia đình. Môn học cung cấp khung pháp lý để nhận diện, phân tích và xử lý các vấn đề phát sinh trong quan hệ hôn nhân – gia đình theo quy định của pháp luật Việt Nam.
Chú thích: Môn học là nền tảng quan trọng cho công việc thực tiễn của luật sư, thẩm phán, công chứng viên, cán bộ tư pháp – hộ tịch, chuyên viên bảo vệ trẻ em và quyền phụ nữ, hoặc công tác tại tòa án, viện kiểm sát, phòng công chứng, trung tâm trợ giúp pháp lý...
Hiểu và trình bày được các quy định pháp luật Việt Nam về hôn nhân và gia đình.
Phân tích, so sánh và đánh giá các quy định pháp luật về hôn nhân, ly hôn, quan hệ giữa cha mẹ – con, nghĩa vụ cấp dưỡng, nuôi con...
Áp dụng kiến thức pháp lý để xử lý các tình huống thực tế liên quan đến quan hệ hôn nhân và gia đình.
Nâng cao tư duy pháp lý và năng lực làm việc thực tiễn trong lĩnh vực tư pháp gia đình.
Kiến thức về Luật Dân sự đại cương và Lý luận về nhà nước và pháp luật.
Hiểu biết cơ bản về pháp luật nói chung là một lợi thế.
| Tuần | Nội dung học tập | Mục tiêu cụ thể / Ghi chú |
|---|---|---|
| Tuần 1 | Giới thiệu môn học, nguồn của Luật Hôn nhân và Gia đình | Làm rõ vai trò, phạm vi điều chỉnh, phương pháp điều chỉnh và nguồn luật |
| Tuần 2 | Nguyên tắc cơ bản của chế định hôn nhân và gia đình | Trình bày và phân tích các nguyên tắc: tự nguyện, một vợ một chồng, bình đẳng... |
| Tuần 3 | Kết hôn – Điều kiện và thủ tục | Phân tích điều kiện kết hôn hợp pháp, các trường hợp bị cấm kết hôn |
| Tuần 4 | Quan hệ vợ chồng – quyền và nghĩa vụ giữa vợ và chồng | Làm rõ quyền nhân thân, tài sản, thỏa thuận chế độ tài sản vợ chồng |
| Tuần 5 | Chế độ tài sản của vợ chồng | Phân biệt chế độ tài sản theo luật định và theo thỏa thuận |
| Tuần 6 | Ly hôn – điều kiện, hậu quả, quyền nuôi con, chia tài sản | Phân tích các trường hợp thuận tình và đơn phương ly hôn |
| Tuần 7 | Quan hệ giữa cha mẹ và con | Quyền – nghĩa vụ nuôi dưỡng, giáo dục, đại diện... của cha mẹ với con chưa thành niên |
| Tuần 8 | Quan hệ giữa ông bà, anh chị em, người giám hộ | Quy định về cấp dưỡng, chăm sóc trẻ em, quyền thăm nom, giám hộ pháp lý |
| Tuần 9 | Nghĩa vụ cấp dưỡng giữa các thành viên gia đình | Trình bày các chủ thể có nghĩa vụ cấp dưỡng, căn cứ phát sinh, mức cấp dưỡng |
| Tuần 10 | Quan hệ nhận con nuôi – điều kiện và thủ tục | Làm rõ quy trình, hồ sơ, và phân biệt giữa nhận con nuôi và giám hộ |
| Tuần 11 | Pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình | Phân tích các biện pháp xử lý hành vi bạo lực, cơ chế bảo vệ nạn nhân |
| Tuần 12 | Pháp luật về hôn nhân có yếu tố nước ngoài | Kết hôn, ly hôn, nhận con nuôi có yếu tố nước ngoài; thẩm quyền giải quyết |
| Tuần 13 | Phân tích tình huống pháp lý về hôn nhân và gia đình (tình huống 1) | Vận dụng kiến thức để giải quyết tình huống thực tiễn |
| Tuần 14 | Phân tích tình huống pháp lý về hôn nhân và gia đình (tình huống 2), ôn tập | Tiếp tục luyện kỹ năng lập luận, phân tích vụ việc thực tế |
| Tuần 15 | Thi hết môn / kiểm tra cuối kỳ | Đánh giá năng lực lý luận và áp dụng pháp luật của sinh viên |
Luật Hôn nhân và Gia đình hiện hành (2014, sửa đổi bổ sung nếu có).
Giáo trình Luật Hôn nhân và Gia đình – Trường ĐH Luật Hà Nội, ĐHQG HN, Học viện Tư pháp.
Văn bản hướng dẫn thi hành: Nghị định, Thông tư liên quan.
Bộ tình huống thực tiễn, bản án – quyết định của TAND các cấp về HNGĐ.
Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp, Luật học (bài viết chuyên sâu).
Nếu bạn cần bản file Word, slide bài giảng, hoặc bộ tình huống + câu hỏi ôn tập, mình có thể hỗ trợ xây dựng thêm.